• Focusgroep

    Focusgroep

    Focusgroep

     

    Het nut van een focusgroep

     

    De tijd dat een focusgroep alleen maar voor marktonderzoek werd ingezet ligt inmiddels alweer enige tijd achter ons. Tegenwoordig worden dit soort groepsinterviews of groepsenquêtes ook voor tal van andere doeleinden benut. Niet zo verwonderlijk, want uit dit soort onderzoeken blijkt dat ondervraagden veel van hun beslissingen in een sociale context nemen. Dat geldt niet alleen voor de producten en diensten die ze afnemen, maar ook voor allerlei andere zaken waar ze dagelijks mee te maken kunnen krijgen. Zo kun je via een focusgroep bijvoorbeeld de ervaringen van patiënten te weten komen, als deze van een nieuwe vorm van medicatie worden voorzien. Overheidsorganisaties zetten op hun beurt geregeld focusgroepen in om beoogd beleid te toetsen op de maatschappelijke acceptatie ervan.

     

    Het voordeel van sociale interactie

     

    In tegenstelling tot één-op-één interviews of enquêtes heeft een focusgroep natuurlijk als voordeel dat je meerdere personen tegelijkertijd kunt ondervragen. Daarbij krijg je dan ook meteen een duidelijker beeld van de wijze waarop deelnemers op elkaars standpunten reageren. In de discussie die op dat soort momenten ontstaat komen zowel de positieve als negatieve punten van het onderwerp van het onderzoek veelal duidelijk bovendrijven, zodat daar na afloop van dit soort groepsgesprekken in praktijksituaties beter op geanticipeerd kan worden.

     

    De aanpak kent ook mogelijke nadelen

     

    Aan het inzetten van een focusgroep kunnen echter ook nadelen kleven. In de regel is er sprake van een vooraf vastgestelde tijdsduur dat de groep bijeen zit. Dit kan betekenen dat niet alle vragen of onderwerpen aan bod kunnen komen die je vooraf gepland had. Probeer je bij het opstellen van je plan van aanpak voor een focusgroep daarom vooral te focussen op kernvragen, waarbij de belangrijkste dingen die je echt graag wilt weten als eerste aan de orde komen. Niet iedereen is overigens in staat om een focusgroep aan te sturen. Omdat er in bepaalde gevallen pittige discussies tussen deelnemers onderling kunnen ontstaan, moet je als gespreksleider stevig in je schoenen staan en voorkomen dat gesprekken op een eindeloos welles-nietes niveau blijven hangen. Ook is het ain je rol van gespreksleider belangrijk dat je er goed op let dat ook echt ieder groepslid zijn of haar menig kan geven. Dus ook de mogelijk ietwat introvertere deelnemers.

     

    Voorkom generalisaties

     

    In het algemeen kun je een focusgroep weliswaar als een handig onderzoeksinstrument beschouwen waarmee je snel verschillenden meningen kunt peilen. Dat betekent echter niet automatisch dat deze methode een soort van heilige graal is. In tegenstelling tot het aantal respondenten bij bijvoorbeeld straatinterviews of -enquêtes is het aantal deelnemers aan een focusgroep vanzelfsprekend een stuk kleiner. Hierdoor kun je de resultaten van deze onderzoeksvorm in de regel niet generaliseren op de rest van de doelgroep. Het is dus vooral een instrument om belangrijke hoofdlijnen in bijvoorbeeld een beoogd project te ontdekken, die je dan middels andere, intensievere interviewvormen verder uit kunt kristalliseren.